वंदे मातरम्चा अपमान हा दंडनीय अपराध ठरवणारे एक विधेयक विरोधी सदस्यांच्या गोंधळात एका विधानमंडळात संमत करण्यात आले, मात्र अहवालात विशिष्ट शिक्षा व संबंधित विधानमंडळ याबाबत तपशील देण्यात आलेला नाही.
अशा प्रकारच्या कायद्यामुळे राष्ट्रीय प्रतीके/भावना आणि अनुच्छेद १९(१)(अ) अंतर्गत असलेले भाषण स्वातंत्र्य (फ्री स्पीच) यांच्यातील समतोलाचा प्रश्न उपस्थित होतो, तसेच राष्ट्रगीत आणि राष्ट्रध्वज यांना राष्ट्रीय सन्मानाचा अपमान प्रतिबंधक अधिनियम, १९७१ (Prevention of Insults to National Honour Act, 1971) अंतर्गत आधीपासूनच असलेल्या संरक्षणाचे प्रतिबिंब यात दिसते. वंदे मातरम्ला स्वतःचा वेगळा घटनात्मक दर्जा आहे — तो म्हणजे 'राष्ट्रीय गीत' (नॅशनल साँग), जो राष्ट्रगीत (जन गण मन) यापेक्षा भिन्न आहे.
परीक्षेच्या दृष्टीने, यातून अनुच्छेद १९(२) अंतर्गत योग्य निर्बंध (रीझनेबल रिस्ट्रिक्शन्स), राष्ट्रीय प्रतीकांच्या कायदेशीर दर्जांमधील फरक, तसेच असहमतीला गुन्हेगारी ठरवणे विरुद्ध राष्ट्रीय भावना जपणे यावरील वाद, असे प्रश्न उपस्थित होतात.